پژوهشکده مهدویت
كوتاه و خواندني

بقية الله

واژه‏ى «بقيه‏» به معناى بازمانده و پاينده و آن‏چه كه از چيزى باقى گذاشته شود، است. تركيب «بقية‏الله‏» در قرآن مجيد و روايات خاندان عصمت و طهارت ( عليهم السلام) آمده است. از آن‏جايى كه مهدى موعود (عليه السلام) آخرين پيشوا و بزرگ‏ترين رهبر انقلاب پس از قيام پيامبر اسلام ( صلى الله عليه و آله و سلم) است، يكى از روشن‏ترين مصاديق «بقية‏الله‏» مى‏باشد و از همه به اين لقب شايسته‏تر است. به خصوص كه تنها باقيمانده بعد از پيامبر (صلى الله عليه و آله و سلم) وامامان ( عليهم السلام) است. بنابراين يكى از القاب حضرت مهدى (عليه السلام) بقية‏الله است كه خود آن حضرت هنگام آغاز ظهور، خود را با اين لقب معرفى خواهد كرد. وتوصيه شده در عصر غيبت و ظهور، هنگام سلام به آن حضرت چنين گفته شود: «السلام عليك يا بقية‏الله فى ارضه

جستجو در سايت
آنلاین
مهمان: 4
کاربر: 0
در این صفحه: 3
   صفحه اصلی > مطالب جدید

مقام حضرت معصومه سلام الله علیها

ارسال به یک دوست  نسخه مناسب برای چاپ home






یافاطمة اشفعی لی فی الجنة ...

یکی از اهداف آفرینش ، بندگی آفریننده است [1] و بندگی نیز بر پایه شناخت و معرفت چنین آفریننده ای معنا پیدا می کند .

امام حسین علیه السلام فرمودند : خداوند متعال بندگان خودش را نیافرید مگر برای شناخت خودش که اگر چنین شناختی محقق شود ، عبادت و بندگی اش نیز صورت می پذیرد . سپس در پاسخ به فردی که از معرفت خداوند پرسیده بود فرمودند : شناخت خداوند یعنی شناخت امام هر زمانی که اطاعتش بر تمام خلائق واجب است .[2]

بنابراین انسان بایستی تمام همّ و غمّ خود را بر آن بدارد که از چنین معرفتی که بالاترین جایگاه را در میان سائر شناخت ها دارد[3] ، برخوردار شود .

حتی نسبت به زیارت کعبه و یا خواندن نماز تأکید شده که ثواب های بسیاری که در قبال آن به انسان ارزانی می کنند نسبت به کسی است که عارفا بحقها باشد یعنی نسبت به کعبه و یا نماز و یا امور دیگر شناخت به حق آن ها داشته باشد .[4]

در زیارت جامعه کبیره – که یک دوره درس امام شناسی است – از خداوند این درخواست را داریم که ما را در جرگه افرادی قرار دهد که عارف به ائمه علیهم السلام و به حقوق آنان هستند .[5]

در این میان ، معرفت بزرگان دیگری نیز مانند اهل بیت علیهم السلام مورد توجه خداوند متعال است که انسان مؤمن بایستی از آن برخوردار شود .

یکی از کسانی که نزد خداوند متعال دارای جایگاه بسیار والایی است ، دختر حضرت موسی بن جعفر یعنی حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیهم اجمعین است .

اینکه در روایات ، ثواب های زیادی برای زیارت حضرت معصومه ذکر شده ، تأکید شده که این آثار درصورت معرفت به حق ایشان محقق می شود .[6]

از راه های شناخت معصومین تفکر در زیارتنامه های ایشان است که به نحوی می تواند معرِّف شخصیت آنان باشد ، توجه به زیارت حضرت معصومه سلام الله علیها نیز بسیار مهم است زیرا زیارت نامه آن حضرت توسط برادر بزرگوارشان امام رضا علیه آلاف التحیة والثناء به یادگار مانده و تا اندازه ای از مقامات آن بانوی بزرگوار پرده بر می دارد .

درهمین زیارت از خداوند درخواست می کنیم که معرفتشان را از ما نگیرند .[7]

یکی دیگر از فراز های این زیارت پر نور این است که ایشان دارای مقام شفاعت هستند[8] ، آن گاه پس از این فراز ، دلیل این مقام را فرموده اند که چون آن بانوی بزرگوار دارای جایگاه بسیار والایی است (فإن لک عند الله شأنا من الشأن)[9] .

درروایت دیگری از امام صادق علیه السلام پیرامون شفاعت ایشان نقل شده که آن حضرت پس از اینکه می فرمایند سه در از هشت در بهشت به سمت قم است بلافاصله به مقام شفاعت حضرت معصومه سلام الله علیها اشاره می کنند ومی فرمایند : شفاعت آن حضرت به اندازی است که تمام شیعیان بوسیله آن وارد بهشت می شوند .[10]

همچنین یکی دیگر از عباراتی که حاکی از مقام ایشان است این است که محبت ایشان مانند محبت به اهل بیت علیهم السلام وهمچنین دشمنی با دشمنان ایشان مانند دشمنی با دشمنان اهل بیت ملاک تقرب به خداوند قرار گرفته است .[11]

از همه این ها که بگذریم - با توجه به اینکه مقام هر انسانی به اندازه قدر معرفت او به امام زمانش است – به نظر می رسد بهترین مقام حضرت معصومه سلام الله علیها معرفت به مقام برادر وامام زمانش بود که باعث شد در هوای امامش و به دنبال وصال او ، وطن خود را ترک کند و به دنبال او آواره کوه و بیابان شود . کاش که ما هم نسبت به امام مظلوممان حضرت بقیة الله اینگونه سرگردان می شدیم ( الی متی احار فیک یا مولای...!)[12]

هر انسان شیفته ای با درنظر گرفتن این قسمت از زندگانی حضرت معصومه سلام الله علیها به یاد مصائب حضرت زینب کبری سلام الله علیها می افتد که خود حضرت معصومه سلام الله علیها نیز در این مسیر به عمه جانش اقتدا کرد .

اگر چه سرگذشت این دوبانوی بزرگوار دراین جهت با هم مشترک بود و لکن در جهاتی هم با هم فرق داشتند که تنها یک موردش ما را بس است ، اینجا مردم قم باشنیدن خبر آمدن آن بانو به پاس احترام ایشان به استقبالش آمدند و آن حضرت را گل باران کردند، اما آنجا هم گرچه به استقبال آمدند اما در برابر تعدادی زن و بچه مصیبت دیده به پایکوبی و رقص مشغول شدند .

الهی بحق الزینب عجل لولیک الفرج...



پی نوشت ها:

[1] . وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلاَّ لِيَعْبُدُون‏ ذاریات/56 .

[2] . ٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ خَرَجَ الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ ع عَلَى أَصْحَابِهِ فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ اللَّهَ جَلَّ ذِكْرُهُ مَا خَلَقَ الْعِبَادَ إِلَّا لِيَعْرِفُوهُ فَإِذَا عَرَفُوهُ عَبَدُوهُ فَإِذَا عَبَدُوهُ اسْتَغْنَوْا بِعِبَادَتِهِ عَنْ عِبَادَةِ مَنْ سِوَاهُ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي فَمَا مَعْرِفَةُ اللَّهِ قَالَ مَعْرِفَةُ أَهْلِ كُلِّ زَمَانٍ إِمَامَهُمُ الَّذِي يَجِبُ عَلَيْهِمْ طَاعَتُه‏ . علل الشرائع، ج‏1، ص: 9 .

[3] . قال امیرالمؤمنین علیه السلام : معرفة اللّه سبحانه أعلى المعارف‏ . غررالحکم ،ٌ ص712 .

[4] . قوله تعالى وَ الَّذِينَ هُمْ عَلى‏ صَلَواتِهِمْ يُحافِظُونَ يعني الفريضةمن صلاها لوقتها، عارفا بحقها، لا يؤثر عليها غيرها، كتب الله له بها براءة لا يعذبه‏. المقنع (شیخ صدوق)، ص: 74 ؛َ مَنْ أَتَى الصَّلَاةَ عَارِفاً بِحَقِّهَا غُفِرَ لَه‏.الخصال، ج‏2، ص: 628 ؛ َ مَنْ نَظَرَ إِلَى الْكَعْبَةِ عَارِفاً بِحَقِّهَا غَفَرَ اللَّهُ لَهُ ذُنُوبَهُ وَ كَفَى مَا أَهَمَّهُ. من لا يحضره الفقيه، ج‏2، ص: 204

[5] . فَبِحَقِّهِمُ الَّذِي أَوْجَبْتَ لَهُمْ عَلَيْكَ أَسْأَلُكَ أَنْ تُدْخِلَنِي فِي جُمْلَةِ الْعَارِفِينَ بِهِمْ وَ بِحَقِّهِمْ وَ فِي زُمْرَةِ الْمَرْحُومِينَ بِشَفَاعَتِهِم‏ . من لا يحضره الفقيه، ج‏2، ص: 617 .

[6] . قال الامام الرضا علیه السلام : ... مَنْ زَارَهَا عَارِفاً بِحَقِّهَا فَلَهُ الْجَنَّة بحار الأنوار (ط - بيروت)، ج‏48، ص: 317 .

[7] . بحار الأنوار (ط - بيروت)، ج‏99، ص: 267 .

[8] . يَا فَاطِمَةُ اشْفَعِي لِي فِي الْجَنَّةِ فَإِنَّ لَكِ عِنْدَ اللَّهِ شَأْناً مِنَ الشَّأْن‏ . بحار الأنوار (ط - بيروت)، ج‏99، ص: 267

[9] . همان .

[10] . عَنِ الصَّادِقِ ع أَنَّهُ قَالَ: إِنَّ لِلَّهِ حَرَماً وَ هُوَ مَكَّةُ أَلَا إِنَّ لِرَسُولِ اللَّهِ حَرَماً وَ هُوَ الْمَدِينَةُ أَلَا وَ إِنَّ لِأَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ حَرَماً وَ هُوَ الْكُوفَةُ أَلَا وَ إِنَّ قُمَّ الْكُوفَةُ الصَّغِيرَةُ أَلَا إِنَّ لِلْجَنَّةِ ثَمَانِيَةَ أَبْوَابٍ ثَلَاثَةٌ مِنْهَا إِلَى قُمَّ تُقْبَضُ فِيهَا امْرَأَةٌ مِنْ وُلْدِي اسْمُهَا فَاطِمَةُ بِنْتُ مُوسَى وَ تُدْخَلُ بِشَفَاعَتِهَا شِيعَتِي الْجَنَّةَ بِأَجْمَعِهِمْ.  بحار الأنوار (ط - بيروت)، ج‏57، ص: 228 .

[11] . أَتَقَرَّبُ إِلَى اللَّهِ بِحُبِّكُمْ وَ الْبَرَاءَةِ مِنْ أَعْدَائِكُم‏ . بحار الأنوار (ط - بيروت)، ج‏99، ص: 267 .

[12] . المزار الكبير (ابن المشهدي)، ص: 581 .