ตัวแทนสี่ท่าน

ตัวแทนเฉพาะของท่านอิมามมะฮฺดียฺ (อ.) ในช่วงการเร้นกายระยะสั้นมี ๔ คน ซึ่งเป็นเซาะบะฮฺของบรรดาอิมามผู้บริสุทธิ์ก่อนหน้านั้น และเป็นอุละมาอฺที่ยิ่งใหญ๋ของชีอะฮฺ ซึ่งเรียกว่า นะวาบอัรบะอะฮฺ ประกอบด้วย

๑. อบูอุมัร อุซมาน บิน ซะอีด อัมรียฺ ๒. อบูญะอฺฟัร มุฮัมมัด บิน อุซมาน บิน ซะอีด อัมรียฺ

๓. อบุลกอซิม ฮุซัยนฺ บิน รูฮฺ เนาบัคตียฺ         ๔. อบุล ฮะซัน อะลี บิน มุฮัมมัด ซะมะรียฺ

นอกจากตัวแทนพิเศษสี่ท่านนั้นแล้ว ท่านอิมามซะมานยังมีตัวแทนที่อยู่ในพื้นที่อื่น เช่น ที่แบกแดด กูฟะฮฺ อะฮฺวาซ ฮัมเมดาน กุม เรย์ อาซัรบัยยาน นีชาบูร และเมื่องอื่น ๆ อีกมากมาย ซึ่งตัวแทนสีท่านเป็นหัวหน้าของบรรดาตัวแทนท่านอื่น ซึ่งท่านเหล่านั้นจะนำภาระกิจต่าง ๆ ของประชาชนมารายงานให้อิมามได้รับทราบเสมอ [ ๑] เป็นผู้ประสานภาระกิจต่าง ๆ ระหว่างท่านอิมามกับประชาชน นำเสนอความต้องการ ปัญหา และคำถามของประชาที่มีต่อท่าน และนำข้อเสนอแนะตำตอบจากท่านอิมามไปแจ้งให้ประชาชนได้รับทราบ [ ๒] นักวิชาการกล่าวว่าบรรดาตัวแทนของท่านอิมาม (อ.) เฉพาะสี่ท่านเท่านั้นที่เป็นตัวแทนพิเศษและเป็นตัวแทนทั่วไปของท่าน ส่วนตัวแทนท่านอื่น ๆ เป็นตัวแทนเฉพาะบางเรื่องและบางกรณ๊เท่านั้น เช่น ท่านมุฮัมมัด บิน ญะอฺฟัร อะซะดียฺ อะฮฺมัด บิน อิซฮาก อัชอะรียฺกุมมียฺ อิบรอฮีม บิน มุฮัมมัด ฮัมเมดาน อะฮฺมัด บิน ฮัมซะฮฺ [ ๓] มุฮัมมัด บิน อิบรอฮีม บิน มะฮฺซิยาร ฮาญัซ บิน ยะซีด มุฮัมมัด บิน ซอลอฮฺ อบู ฮาชิม ดาวูด บินกอซิม ญะอฺฟะรียฺ มุฮัมมัด บิน อะลี บิน บิลาล อัมรฺ บิน อะฮฺวาซียฺ และอบูมุฮัมมัด วิจนาอียฺ [ ๔]

            ตัวแทนพิเศษของท่านอิมามมะฮฺดียฺ (อ.)

            ๑. อบูอุมัร อุซมาน บิน ซะอีด อัมรียฺ

            อุซมาน บิน ซะอีด อัมริ มาจากเผ่า บนี อะซัด แต่พำนักอยู่ที่เมื่อง ซะมะรออฺ หรือมีชื่อเรียกอีกอย่างว่า อัซการียฺ ในหมู่ชีอะฮฺเรียกท่านว่า ซิมาน มีอาชีพขายน้ำมัน เนื่องจากท่านได้เคลื่อนไหวด้านการเมื่องและถูกผู้ปกครองเพ่งเล็งอย่างหนัก ท่านจึงต้องทำอาชีพขายน้ำมันเพื่อปกปิดความจริง เวลาส่งน้ำมันให้ลูกค้าท่านจะแนบจดหมายและคำสั่งของอิมามไปกับน้ำมัน  และทำนองเดียวกันท่านจะแนบข้อความของประชาชนที่มีถึงอิมามไปให้ท่าน [ ๕] ท่านอุซมานเป็นที่เคารพยกย่องของประชาชนชาวชีอะฮฺทั้งหมด กล่าวว่าก่อนหน้านี้ท่านอุซมานเคยเป็นตัวแทนที่ได้รับความไว้วางใจอย่างสูงของท่านอิมามตะกียฺ และอิมามอัซการียฺ (อ.) อะฮฺมัด บิน อิซฮาก เป็นหนึ่งในผู้มีเกียรติของชีอะฮฺกล่าวว่า

            วันหนึ่งฉันได้ไปหาท่านอิมามฮาดียฺ (อ.) และกล่าวกับท่านว่าบางครั้งฉันสามารถมาหาท่านได้ และบางครั้งฉันไม่สามารถมาได้ จะให้ฉันฟังข่าวคราวของท่านจากใครจึงจะสามารถเชื่อถือได้

            ท่านอิมาม (อ.) กล่าวว่า อบู อุมัร อยู่ทีไหน (อุซมาน บิน ซะอีด อัมริ) เป็นบุคคลที่ฉันไว้ใจและเชื่อถือมาก ทุกอย่างที่เขาพูดเขาได้พูดแทนฉัน และทุกข่าวสารที่เขาได้แจังให้ท่านทราบ ฉันได้แจ้งให้เขาทราบเอง [ ๖]

            อะฮฺมัด บิน อิซฮาก กล่าวว่า หลังจากท่านอิมามฮาดียฺ (อ.) ชะฮาดัต วันหนึ่งฉันได้ไปพบกับท่านอิมามอัซการียฺ (อ.) และได้ถามคำถามเดิม ท่านอิมาม (อ.) ได้ตอบเหมือนกับที่อิมามฮาดียฺ (อ.) บิดาของท่านได้ตอบว่า อบู อุมัร อยู่ทีไหน (อุซมาน บิน ซะอีด อัมริ) เป็นบุคคลที่ฉันไว้ใจและเชื่อถือมากตลอดระยะเวลาที่ฉันมีชีวิตและหลังจากที่ฉันได้จากไปแล้ว ทุกอย่างที่เขาได้พูด เขาได้พูดแทนฉัน และทุกข่าวสารที่เขาได้แจังให้ท่านทราบ ฉันได้แจ้งให้เขาทราบเอง [ ๗]

            หลังจากท่านอิมามอัซการียฺ (อ.) สิ้นชีพท่านอุซมาน บิน ซะอีดคือ ผู้ฆุซลฺ กะฟั่น และฝังเรือนร่างอันบริสุทธิ์ของท่าน [ ๘]

วันหนึ่งท่านอิมามอัซการียฺ (อ.) ได้สั่งให้ชีอะฮฺจากเยเมนเดินทางมาพบท่าน และท่านได้สั่งให้ตัวแทนคนหนึ่งเป็นผู้รวบรวมทรัพย์สินที่พวกเยเมนได้นำมาส่งให้ การทำเช่นนั้นทำให้บรรดาชีอะฮฺมีความมั่นใจและให้ความเคารพท่านอุซมาน บิน ซะอีดมากยิ่งขึ้น ท่านอิมาม (อ.) กล่าวกับพวกเขาว่า พวกท่านจงเป็นพยานด้วยว่า อุซมาน บิน ซะอีดเป็นตัวแทนของฉันส่วนมุฮัมมัด บุตรชายของเขาเป็นตัวแทนของบุตรชายของฉันมะฮฺดียฺอิมามท่านที่ ๑๒ [ ๙]

เช่นกันขณะที่ตัวแทน ๔๐ คนได้นั่งประชุมกับท่านอิมามมะฮฺดียฺ (อ.) อิมามกล่าวว่า ทุกสิ่งทุกอย่างที่อุซมาน บิน ซะอีดพูด พวกท่านจงเชื่อฟังปฏิบัติตาม เพราะเขาคือตัวแทนของอิมามของพวกท่านและเขามีสิทธิสมบูรณ์แทนฉัน [ ๑๐]

ประวัติศาสตร์ไม่ได้บันทึกว้นสิ้นชีพของท่านอุซมาน บิน ซะอีด ให้ชัดเจน นักประวัติศาสตร์บางท่านบันทึกว่าหน้าจะอยู่ระหว่างปี ฮ.ศ. ที่ ๒๖๐-๒๖๗ และบางท่านบันทึกว่า หน้าจะเป็นปี ฮ.ศ. ที่ ๒๘๐ [ ๑๑]


[ ๑] ชัยคฺฏูซียฺกล่าวว่า ท่านอิมามมีตัวแทนอยู่ที่แบกแดดประมาณ ๑๐ ท่านได้รับการแต่งตั้งผ่านท่านมุฮัมมัด บิน อุซมาน ทำหน้าที่แทนท่านอยู่ ณ ทีนั่น อัล ฆัยบัต หน้า ๒๒๕

[ ๒] เตากีอฺ หมายถึงการเขียนหรือบันทึกคำอธิบาย ในความหมายของชีอะฮฺหมายถึงจดหมายและคำสั่งต่าง ๆ ของท่านอิมามที่ได้สั่งในช่วงเร้นกายระยะสั้นได้ถูกบันไว้เป็นลายลักษณ์อักษร

[ ๓] ฏูซียฺ อัล ฆัยบะฮฺ หน้า ๒๕๗- ๒๕๘

[ ๔] อิอฺลามุล วะรออฺ หน้า ๔๔๔

[ ๕] ฏูซียฺ อัล ฆัยบะฮฺ เตหราน หน้า ๒๑๔

[ ๖] เล่มเดิม หน้า ๒๑๖

[ ๗] เล่มเดิม หน้า ๒๑๕

[ ๘] เล่มเดิม หน้า ๒๑๖

[ ๙] เล่มเดิม

[ ๑๐] เล่มเดิม หน้า ๒๑๗

[ ๑๑] ดร.ฮุซัยนฺ ญาซิม ตารีคซิยาซียฺ ฆัยบัต อิมามสิบสอง แปลโดย ดร. ซัยยิดมุอัมมัด ตะกีย์ อายะตุลลอฮียฺ พิมพ์ที่ อะมีรกะบีร ปี ๑๓๖๗ สุริยคติ หน้า ๑๕๕-๑๕๖